در بازار فولاد ایران، شمش (Billet) حکم ماده اولیه حیاتی را دارد که هرگونه تغییر در نرخ آن، بلافاصله مانند یک موج به لایههای بعدی یعنی میلگرد، تیرآهن، نبشی و ناودانی منتقل میشود. تحلیل معاملات شمش بورس نشان داد که بازار در حال پیریزی یک نظم قیمتی جدید برای فصل زمستان است. در این گزارش، به بررسی دقیق این رابطه و تاثیرات میانمدت و کوتاهمدت آن بر سبد خرید مصرفکنندگان میپردازیم.
۱. چرا تحلیل معاملات شمش بورس مهم است و دماسنج بازار میلگرد است؟
بسیاری از خریداران خرد تصور میکنند قیمت میلگرد صرفاً تابع عرضه و تقاضای در بازار آزاد است، اما واقعیت فنی این است که قیمت میلگرد در کارخانه، از فرمول «قیمت جایگزینی شمش» تبعیت میکند. زمانی که نوردکاران در تالار بورس کالا برای خرید شمش رقابت میکنند (مانند رقابت ۲ درصدی که دیروز در برخی برندها مشاهده شد)، در واقع هزینه تولید میلگرد برای هفته آینده را افزایش دادهاند. این موضوع باعث میشود که حتی قبل از تبدیل شمش به میلگرد، قیمتها در بازار آزاد گارد صعودی به خود بگیرند.
۲. واکاوی اثر معاملات دیروز بر قیمت میلگرد و اهمیت تحلیل معاملات شمش بورس
با توجه به میانگین قیمتهای ثبت شده امروز در محدوده ۴۲ هزار تومان (بدون ارزش افزوده)، میتوان تاثیر آن بر میلگرد را در سه بخش تحلیل کرد:
الف) تثبیت کف قیمتی
اعداد دیروز نشان دادند که کارخانههای بزرگی مثل فولاد خوزستان و ارفع، تمایلی به کاهش قیمت پایه ندارند. این موضوع به بازار میلگرد این پیام را میدهد که «انتظار برای کاهش قیمت بیهوده است». وقتی کف قیمت شمش در بورس بسته میشود، قیمت میلگرد در انبارها نیز از حالت لرزان خارج شده و تثبیت میشود.

ب) نسبت ۱۱ درصدی؛ فرمول طلایی
به طور سنتی، فاصله قیمتی میان شمش بورس و میلگرد بازار باید حدود ۱۱ تا ۱۵ درصد باشد تا تولید برای نوردکار صرفه اقتصادی داشته باشد. با میانگین قیمتهای دیروز ، قیمت تمام شده میلگرد با احتساب مالیات و هزینههای نورد، به کانالهای بالاتری هدایت میشود. اگر در حال حاضر میلگرد در بازار با قیمتی نزدیک به این محدوده فروخته میشود، نشاندهنده یک فرصت خرید است، زیرا بازار هنوز به طور کامل اثر رقابتهای امروز بورس را در خود جذب نکرده است.
۳. تاثیر بر سایر مقاطع (تیرآهن، نبشی و ناودانی)
هرچند میلگرد بیشترین همبستگی را با شمش دارد، اما سایر مقاطع نیز از این نوسانات مصون نیستند:
- تیرآهن: تولید تیرآهن به شمشهای با ابعاد بزرگتر (بلوم) نیاز دارد. رقابت دیروز بر روی شمشهای فابریک کارخانههایی مثل ارفع، مستقیماً هزینه تمام شده تیرآهنهای سنگین را بالا میبرد.
- نبشی و ناودانی: این مقاطع به دلیل فرآیند تولید سادهتر، سریعتر از میلگرد به قیمت شمش واکنش نشان میدهند. معمولاً تنها چند ساعت پس از مشخص شدن نتایج بورس شمش، لیست قیمت نبشی و ناودانی در مبادی فروش تغییر میکند.
۴. عامل پنهان: محدودیتهای انرژی و لجستیک
تحلیل کلامی معاملات دیروز نشان میدهد که بخشی از تقاضای سنگین برای شمش، ناشی از ترس نوردکاران از «توقف عرضه» در هفتههای آتی است. با تشدید برودت هوا و احتمال محدودیت گاز واحدهای فولادسازی، عرضه شمش کاهش مییابد. زمانی که عرضه شمش کم شود، کارخانههای نورد مجبور به کاهش ظرفیت تولید میلگرد میشوند. نتیجه این معادله ساده است:
کاهش عرضه میلگرد = افزایش قیمت در بازار آزاد.
۵. تحلیل رفتار خریداران در بازار آزاد
پس از نهایی شدن معاملات بورس در روز دوشنبه، بازار آزاد آهن معمولاً وارد فاز «احتیاط» میشود.
- فروشندگان: با مشاهده رقابت در بورس، فروشهای اعتباری را متوقف کرده و به سمت فروش نقدی با قیمتهای لحظهای حرکت میکنند.
- خریداران: خریداران حرفهای که نبض بورس را در دست دارند، بلافاصله پس از مشاهده رقابت در معاملات کارخانههایی مثل جهان فولاد سیرجان، خرید مقاطع خود را نهایی میکنند تا از موج افزایش قیمت فردا در امان بمانند.
- جدول جامع معاملات شمش بورس کالا ( مورخ ۸ دی ماه )
- در معاملات امروز، تفاوت رقابت بر روی شمشهای انعطافپذیر (۳SP) و شمشهای ساختمانی (۵SP) جهتگیری تولید مقاطع مختلف را مشخص کرد:
| نام تولیدکننده | نوع محصول (گرید) | قیمت میانگین (ریال) | درصد رقابت | میزان تقاضا (تن) | وضعیت عرضه |
| جهان فولاد سیرجان | شمش بلوم ۵SP | ۳۷۵,۵۶۸ | ۲.۰۶٪ | ۲۰,۳۰۰ | رقابت سنگین |
| جهان فولاد سیرجان | شمش بلوم ۳SP | ۳۷۵,۶۹۹ | ۲.۰۹٪ | ۱۴,۷۶۰ | سقف رقابت روز |
| فولاد سیرجان ایرانیان | شمش بلوم ۵SP | ۳۷۰,۰۰۰ | ۰٪ | ۸,۷۰۰ | معامله در قیمت پایه |
| فولاد سیرجان ایرانیان | شمش بلوم ۳SP | ۳۷۳,۸۴۱ | ۱.۰۴٪ | ۲,۰۰۰ | رقابت جزیی |
| آهن و فولاد ارفع | شمش بلوم ۵SP | ۳۷۲,۹۲۹ | ۰٪ | ۱۲,۳۰۰ | ثبات قیمت |
| فولاد خوزستان | شمش بلوم ۵SP | ۳۷۲,۹۲۹ | ۰٪ | ۲۴,۰۰۰ | عرضه پرحجم / ثبات |
| فولاد کاوه جنوب کیش | شمش بلوم ۵SP | ۳۷۲,۹۲۹ | ۰٪ | ۳,۶۰۰ | ثبات قیمت |
| فولاد کاوه جنوب کیش | شمش بلوم ۳SP | ۳۷۲,۹۲۹ | ۰٪ | ۱,۲۰۰ | ثبات قیمت |
| فولاد خراسان | شمش بلوم ۵SP | ۳۷۲,۹۲۹ | ۰٪ | ۵,۰۰۰ | ثبات در نرخ مرجع |
تحلیل نهایی ارقام برای خریداران میلگرد:
۱. سیگنال لیدرها: رقابت ۲ درصدی در معاملات جهان فولاد سیرجان و تقاضای ۳ برابری برای محصولات این کارخانه، نشاندهنده تمایل بازار به خرید در سطوح قیمتی فعلی است. این موضوع باعث میشود قیمت میلگرد در مناطق جنوبی و مرکزی کشور با سرعت بیشتری نسبت به سایر مناطق واکنش نشان دهد.
۲. تأثیر قیمت فخوز بر میلگرد اصفهان و تهران: تثبیت قیمت فولاد خوزستان در نرخ پایه ۳۷۲,۹۲۹ ریال، یک سوپاپ اطمینان برای بازار میلگرد ایجاد کرد تا از جهش ناگهانی قیمت جلوگیری شود. با این حال، با احتساب مالیات، قیمت تمامشده شمش برای نوردکار به بیش از ۴۰,۶۰۰ تومان رسیده است که فروش میلگرد زیر کانال ۴۲,۵۰۰ تومان را عملاً غیرممکن میکند.
۳. هشدار موجودی: در نمادهایی مثل فخوز و ارفع، تقاضا از عرضه پیشی گرفته است (بیش از ۳۶ هزار تن تقاضا برای ۳۰ هزار تن عرضه). این ناترازی کوچک در بورس، معمولاً در بازار آزاد به شکل «توقف فروش» یا «فروش مشروط» توسط کارخانههای میلگرد بروز میکند.
لازم به ذکر هستش که قیمت پایه میلگرد در بورس کالای فردا ، چهارشنبه به مبلغ ۴۲,۹۲۵ تومان اعلام شد..
«قیمت برندهای مختلف میلگرد به دلیل نوسانات بورس کالا لحظهای تغییر میکند. برای استعلام موجودی انبار و قیمت نهایی همین حالا با شماره ۳۸۷۹۴۲۷۵-۰۵۱ تماس بگیرید.»